Muqdisho (Dawan)- Tan iyo maalinti ay wada saxiixdeen Dowlada Itoobiya iyo Somaliland heshiis af-grad ah oo u ogolaanaya Itoobiya in ay hesho Deked ay u siticaamsho saldhig ciidan iyo ganacsi, waxaa Gobolka ka billaawday xiisad xoogan iyo khilaaf diblomaasiyadeed.
Go'aanka Soomaaliya: Laguma soo xad gdubi karo qaranimadeena
Hay'adaha Soomaaliya ee Fulinta iyo Sharci dejinta ayaa ka hor yimid heshiiska waxa ayna ku tilmaameen wax ba kama jiraan aan ku dhisneyn sharciyad.
Xukuumadda Soomaaliya ayaa soo saartay qaraar ka kooban sagaal qodob, iyada oo caddeysay in heshiiska Itoobiya iyo Somaliland yahay mid sharci darro ah oo aan waxba ka jirin.
Soomaaliya ayaa ficilka Itoobiya u aqoonsantahay inuu yahay gardarro iyo duullaan qaawan oo ka dhan ah gobanimada iyo midnimada dhuleed ee Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya.
Ra'iisul Wasaare Xamsa Cabdi Barre ayaa yiri, “Waxaan rabaa inaan u xaqiijiyo (Shacabka) in ay naga go’antahay difaaca dalka. Taako ka mid ah Barrigeena, Baddeena iyo Cirkeena laguma soo xad gudbi karo. Waji kasta oo sharci ah ayaana ku difaaceynaa”,
Labada Gole ee Baarlamaanka Soomaaliya ayaa meel mariyay xeer ka kooban 7 qodob oo lagu burinayo heshiiskii is-afgradka Badda ee Magaalada Addis Ababa ku dhax maray Dowladda Itoobiya iyo Somaliland.
Baarlamaanka Carabtu waxa uu ugu baaqay Itoobiya in ay joojiso fara gelinta ay ku heyso arrimah gudaha Soomaaliya, waxaana lagu yiri qoraal kasoo baxay, " Baarlamaanka Carabtu waxa uu si buuxda u diiday isku dayga ka dhanka ah qaranimada, madaxbanaanida iyo midnimada Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya, isagoo ugu baaqay Itoobiya inay ilaaliso xeerarka iyo mabaadi’da deris wanaagga, ixtiraamka madax-bannaanida dowladaha iyo in ay joojiso faragelinta arrimaha gudaha Soomaaliya, si loo xaqiijiyo amniga iyo xasilooni Gobolka".
Qoraalka ayaa intaas ku daray in amniga iyo qaranimada Soomaaliya ay qeyb muhiim ah ka yihiin amniga Dunida Carabta.
"Baarlamaanka Carabta waxa uu xaqiijinaya in amniga, xasiloonida iyo xormeynta qaranimada Soomaaliya ay qeyb muhiim ah ka yihiin amniga Carabta, waxaana garab taaganahay tillaabooyinka sharciga ah ee Jamhuuriyadda Federaalka ay ku ilaalineyso xasiloonideeda iyo qaranimadeeda dhuleeda oo dhan".
Dowladda Masar waxa ay si cad u muujisay taageerada ay heyso Soomaaliya, waxeyna ku baaqday in la ixtiraamo midnimada iyo madax-banaanida Jamhuuriyadda Soomaaliya.
Qoraal kasoo baxay Wasaaradda Dibadda Masar ayaa lagu yiri, " Wasaaradda Arrimaha Dibadda ee Masar waxa ku adkeysaneysaa in ay lama huraan tahay in si buuxda loo ixtiraamo midnimada iyo madax-banaanida Jamhuuriyadda aan walaalaha nahay ee Soomaaliya, isla markaana ay ka soo horjeedo tallaabo kasta oo keeni karta in ay wiiqanto qaranimada Soomaaliya".
Mareykanka: Waxaan aqoonsanahay xudduuda Soomaaliya ee 1960
