Hargeysa (Dawan) — Somaliland iyo Dowlad Deegaanka Soomaalida ayaa doonaya inay xoojiyaan iskaashiga ganacsi iyo dhaqaale ee marinka Berbera, iyadoo mas’uuliyiintu ku baaqeen isku-duwid dhow oo dhex marta ganacsatada, magaalooyinka iyo hay’adaha.
Arrintan ayaa looga hadlay shirkii saddexaad ee wada-tashiga gobolka ee marinka Berbera oo lagu qabtay Hargeysa, kaas oo ay ka qeybgaleen mas’uuliyiin Somaliland ah, duqeyaal magaalooyin, wakiillo ka socda ganacsatada iyo mas’uuliyiin ka socday Dowlad Deegaanka Soomaalida .
Marinka ayaa ka bilaabma dekedda Berbera, isagoo mara Hargeysa iyo Wajaale, kuna sii jeeda Addis Ababa, wuxuuna isku xiraa goobaha wax-soo-saarka, suuqyada iyo bulshooyinka gobolka.
Wasiirka Ganacsiga iyo Dalxiiska Somaliland, Cabdiraxmaan Xasan Nuur, ayaa sheegay in fududeynta ganacsigu muhiim u tahay dhimista kharashaadka ganacsiga, kordhinta saadaasha ganacsiga iyo xoojinta ganacsatada gaarka loo leeyahay.
“Fududeynta ganacsigu ma aha oo keliya in badeecadaha si dhaqso ah xuduudda looga gudbiyo,” ayuu Nuur yiri. “Waxay ku saabsan tahay dhimista kharashaadka ganacsiga, kordhinta saadaasha, xoojinta hay’adaha, awood-siinta ganacsatada gaarka loo leeyahay iyo abuurista fursado dadka.”
Nuur ayaa sheegay in Somaliland ay dhammaystirtay Siyaasaddeedii Qaran ee Ganacsiga, taas oo ka hadlaysa fududeynta ganacsiga, horumarinta dhoofinta, ganacsiyada yaryar iyo kuwa dhexdhexaadka ah, dib-u-habaynta kastamyada iyo is-dhexgalka gobolka.
Wuxuu sheegay in mudnaanta hadda la siinayo sidii siyaasadda looga gudbi lahaa loona geli lahaa marxaladda hirgelinta, iyadoo la dejinayo mas’uuliyado cad iyo natiijooyin la cabbiri karo.
Somaliland waxay qorshaynaysaa inay dhisto Guddiga Qaran ee Fududeynta Ganacsiga, kaas oo isku-duwi doona dib-u-habaynta ganacsiga, gaar ahaan tan la xiriirta marinka Berbera, sida uu Nuur sheegay.
Wuxuu sidoo kale sheegay in la dardargelin doono horumarinta *Xarunta Hal-Joogsi ee Xuduudda Tog-Wajaale*, isla markaana la xoojin doono isku-duwidda hay’adaha ka hawlgala xuduudda.
Nuur ayaa sheegay in Somaliland ay doonayso inay xoojiso iskaashiga ganacsi iyo isu-socodka badeecadaha ee ay la leedahay Itoobiya, gaar ahaan habraacyada kastamyada, dukumiintiyada, dammaanadaha xamuulka, caymiska iyo is-weydaarsiga xogta.
Wasaaraddu waxay sidoo kale horumarinaysaa Barta Macluumaadka Ganacsiga iyo Somaliland Single Window for Trade, si ganacsatada loogu fududeeyo helitaanka habraacyada iyo dukumiintiyada ganacsiga, ayuu yiri.
Nuur ayaa sheegay in Ururka Dhoofiyeyaasha iyo Waaxda Saadka Somaliland, oo loo yaqaan SELSA, uu xoojiyay iskaashiga uu la leeyahay ururrada ganacsiga iyo saadka ee Itoobiya.