Soomaaliya oo bilowday kormeerka ilaalinta xogta ee Hay’adaha Dowladda iyo kuwa gaarka ah

Muqdisho (Dawan ) – Hay’adda Dhawrista Xogta Qaranka Soomaaliyeed ayaa sheegtay inay billowday nidaam lagu diiwaan-gelinayo laguna kormeerayo hay’adaha dowladda, shirkadaha gaarka loo leeyahay iyo ururrada aan dowliga ahayn ee gacanta ku haya xogta muwaadiniinta, iyadoo adeegyada dhijitaalka ah ay sii kordhayaan dalka.

Maareeyaha Hay’adda Dhawrista Xogta Qaranka Maxamed Nuur Colow ayaa wareysi uu siiyay Dawan Media ku sheegay in hay’addu ay billowday diiwaan-gelinta xog-dhawrayaasha iyo xog-adeegsadayaasha si loo xoojiyo la socodka iyo ilaalinta xogta muwaadiniinta.

Hay’addu waxay sheegtay in qorshahan looga gol leeyahay sare u qaadidda isla xisaabtanka hay’adaha ururiya ama keydiya xogta shacabka, oo ay ku jiraan hay’adaha dowladda, shirkadaha gaarka loo leeyahay iyo NGO-yada.

“Waxaan soo saareynaa xeerar, nidaamyo diiwaan-gelin iyo hannaan lagu kormeerayo hay’adaha gacanta ku haya xogta muwaadiniinta,” ayuu yiri Maxamed Nuur.

Waxa uu sheegay in hay’addu lixdii biloodba mar sameyn doonto qiimeyn lagu eegayo sida hay’aduhu u ilaaliyaan una maareeyaan xogta dadka.

Maareeyaha ayaa sheegay in nidaamka kormeerku uu quseyn doono hay’adaha dowladda iyo kuwa gaarka ah, oo ay ku jiraan shirkadaha isgaarsiinta, bangiyada, shirkadaha fintech-ka, isbitaallada, NGO-yada iyo hay’adaha kale ee gacanta ku haya xogta muwaadiniinta.

Soomaaliya ayaa sanadihii u dambeeyay samayneysa koboc degdeg ah oo dhinaca adeegyada lacagaha moobaylka, nidaamyada aqoonsiga dhijitaalka ah iyo adeegyada dowladda ee internet-ka, taas oo sare u qaaday walaacyada la xiriira amniga xogta iyo asturnaanta muwaadiniinta.

Soomaaliya ayaa sidoo kale kamid ah suuqyada ugu firfircoon Afrika ee adeegyada lacagaha moobaylka, iyadoo malaayiin qof ay maalin walba adeegsadaan nidaamyada lacag-bixinta dhijitaalka ah.

Hay’addu waxay sidoo kale sheegtay inay qorsheyneyso ololeyaal wacyigelin ah, tababaro iyo hannaan ay shacabka ku soo gudbin karaan cabashooyinka la xiriira xogtooda haddii si khaldan loo adeegsado ama loo jabsado.

Soomaaliya ayaa hay’addan aasaastay sanadkii 2023 kadib markii baarlamaanku ansixiyay sharciga dhawrista xogta, xilli ay sii kordhayeen walaacyada la xiriira amniga dhijitaalka ah iyo adeegyada internet-ka ee dalka.

Maxamed Nuur ayaa sheegay in hay’adaha ay ka dhacaan jebinta amniga xogta ama la jabsado xogta muwaadiniinta looga baahan doono inay arrinta ku soo wargeliyaan hay’adda muddo 72 saacadood gudahood ah.

Waxa uu intaas raaciyay in hay’adaha ku guuldareysta inay soo sheegaan jebinta xogta ama si khaldan u maareeya xogta muwaadiniinta ay wajihi karaan tallaabooyin sharciyeed oo waafaqsan sharciga dhawrista xogta Soomaaliya.

“Muwaadiniintu waa inay fahmaan in ilaalinta xogta shakhsiga ah ay ka bilaabaneyso qofka laftiisa,” ayuu yiri Maxamed Nuur Colow

Waxa uu sheegay in wacyigelinta bulshada ay weli tahay caqabadda ugu weyn ee hortaagan hay’adda, maadaama dad badan aysan wali si buuxda u fahamsaneyn muhiimadda ilaalinta xogta iyo asturnaanta dhijitaalka ah.

Soomaaliya ayaa ku biirtay dalal badan oo Afrikaan ah oo dejinaya xeerar la xiriira dhawrista xogta, iyadoo dowladuhu ay isku dayayaan inay xoojiyaan maamulka dhijitaalka ah iyo amniga cyber-ka